lagi nemu tulisan goenawan mohamad sing kapacak dadi bebuka ing novel wong njaba déning mas revo. sumangga maos: http://goenawanmohamad.com/esei/bebuka-kanggo-novel-%E2%80%9Cwong-njaba%E2%80%9D.html

lagi waé ngunggahaké daftar koleksi lukisan pak raden. panjenengan bisa mirsani coretan-coretan priyayi sing asma asliné suyadi iki ing situs http://pakraden.org . wicarané andhap asor. senengané ndongeng lan cedhak karo cah cilik. béda banget karo solah tingkahé pak raden ing serial tv si unyil. jaré kancaku, pak radèn iku pas banget kanggo nggambaraké 'donya iki panggung sandiwara.' pak raden dudu priyayi sing mubra-mubru ing bandha. omahé cedhak ing pusat front pembela islam sing asring bengak-bengok kaé.

ora ngerti yuswané pira. tlapukan mata sing siji wis ora bisa mbukak. "kula ditundhung saking ngomah, dikon mulih ting malang, kènjèran," ibu tuwa mau ndhepoprok ing pojok angkot legok-pos, tangerang. pancèn, langit katon surem ésok mau, nanging ora sesurem sesawangan ing angkot werna kuning iku.
angkot miyak dalan sing gemruget ing antarané macet lan dalan rusak amarga trek-trek pasir. nétrané kembeng. nalika mèh tekan islamic center, awakké nganti ambruk sedéla. "sekawan dinten kula mboten nedha," swarané alon banget. kupingku kudu dicedhakaké nganti mèh nèmpèl lambéné. wong wadon tuwa nganggo jarik mau katon ndremimil, ndonga lan nyeluk asmaning Gusti.

pikiran lagi bunek. cupet.

métani tembung, utamané ing basa jawa lan melayu iku kaya dolanan wektu. kanggoné wong sing nganut kejawèn, asring dadi pétanan sing diterusaké dadi manéka warna crita lan malah dadi agama.

telu ing basa sangsekerta, telu iku tri, mèmper karo basa inggris three. ing basa jawa kuna asli, tembungé telu karo tiga. tembung iki uga dadi jalaran kanggo tembung tigan (endhog), sebabé endhog iku dumadi seka telung (3) matèri, yaiku cangkang, putih, lan kuning. telur iku uga dumadi seka telu. ing pewayangan, angka telu sing magepokan karo kapercayan disambungaké karo dumadiné bathara guru, togog, lan semar. déwa telu sing dumadi seka endhog. ing kitab purwacarita, dicritakaké yèn sanghyang tunggal dhaup karo dewi rekatawati. embuh piyé, sing baku sang déwi nglairaké endhog, dudu manungsa. amarga jèngkèl, endhog mau dibanting. cangkang dadi antaga (togog), putih dadi ismaya (semar), lan kuningé dadi manikmaya (bathara guru). manikmaya dadi rajaning déwa, antaga dadi pamilut para dur angkara, ismaya panggulawentah para ksatria.

gawé istilah pegawai iku rada anèh ing basa indonesia. tembung iki luwih cedhak karo basa jawa kuna. apa ana tembung gawai ing bausastra indonesia? ing basa jawa jelas ana, yaiku gawé. kaya déné gulai dadi gulé, ramai dadi ramé, semono uga, gawai iku dadi gawé. sejatiné, dudu gawai nanging gaway. dudu i nanging y. tembung2 sing nganggo y ing pungkasaning tembung iki lumrah ing basa jawa kuna. umpané: tamuy (tamu), wway (banyu:jawa; cai:sundha; air:melayu), wangkay (bangké:jawa, bangkai:melayu), gulay (arti ing basa jawa kuna yaiku manéka warna rempah2an), apuy (geni:jawa, api:melayu), raray (bocah), lan liya-liyané. tembung2 sing rada genit nganggo y iki isih ana ing basa osing. ana kalané, y uga tinemu ing tengah, dadiné kaya basa pocapan cah2 alay. upamané hyas (hias:melayu), mangulyat (menggeliat:melayu, ngulèt:jawa), syapa (sapa:jawa, siapa:melayu).

klangenan sejatiné, tembung iki mula bukané apik. nanging yèn panjenengan nginjen ing bausastra jawa saiki, klangenan iku bisa dimaknani slingkuhan. tembung iki jaman kunané yaiku kalangwan utawa kalangön. tembung linggané (kata dasar) yaiku "langö" utawa "langeu" (aksara "eu" iki isih ana ing basa sundha). ing basa bali dadi "langu." ing nyepi, salah sawijining sing diinggati yaiku "kalanguan". artiné ngilari apa sing dadi kasenengan. "langö” pancèn artiné kasenengan utawa kaéndahan. zoetmulder nganggo tembung iki kanggo nggambaraké sastra jawa kuna sing éndah. ing padinan jawa, klangenan iku artiné kasenengan, upamané manuk kutut, dolanan sing disenengi, lan uga slingkuhan. tembung linggané sing saiki yaiku “langen” sing artiné “seneng”. perkara klangenan iki bisa panjenengan waca ing panalitèn seka ui iki.

wis naté ngerti online game komputer sing jenengé nation states? aku wiwit dolanan nation states gara-gara ora kecanggah dolanan travian sing butuh wektu akèh. nation states ora kaya dolanan liyané. gawéyané max barry iki (penulis crita rékan ilmiyah) nggagas negara sing manut karepé awaké dhéwé. saben dina (setelanku) ana perkara (issue) sing kudu ditanggepi. tanggepan iku mengko sing dadi abang-biruné negara. negaraku jenengé jonggol. saiki wis mlebu urutan 16 ing tlatah The Land of Kingdom and Emperors kanthi sistem sing mèmper diktator lan campur bawur gak jelas ha ha ha .... ngrokok ora éntuk (kamangka aku ngrokok), wartawan salah nulis dipecat, tata basa iku penting, lambang kéwan nasional iku kadhal (lan dadi menu utama), dhuwité bénggol. pedunungé saiki ana 1.205 milyar wong.
aku isih durung sreg karo genderane. kanggo saiki, cukup kaya ngene wae.

mau, jagongan bareng nang plasa semanggi bareng pak pras, mas revo,lan bu kus. ndeleng buku2né mas révo marai ngiler. isiné buku2 kajian jawa klasik jaman majapahit. sing tambah ngiler, mau dhèwèké 'pamèr' disèrtasiné sing arep dicithak karo kpg. lan, ana manèh buku siji, yaiku terjemahan novèl 'the stranger' albert camus. halah, aku dhéwé isih durung rampung2 gawé terjemahan sauplik kaya ngono kaé. kanggo ngleremké pikir, tekan ngomah nyetel film lawas to kill mockingbird.

Alice wiwit krasa kesel, ngancani mbakyuné lungguhan ing pinggir kali, lan ora ana sing bisa dilakoni; sepisan pindho dhèwèké ngintip buku sing diwaca mbakyuné, nanging tanpa gambar utawa pirembugan sing katon, banjur apa gunané sawijining buku, Alice mikir, tanpa gambar lan pirembugan? Mula dhèwèké nimang pikiré dhéwé (sakecandhaké mikir ing dina sing panas njalari ngantuk lan pekok,) apa gawé kalung kembang iku layak karo résiko methiki kembang, nalika sawijining trewèlu mata abang enom mlayu nyedhaki.

Ora ana sing nengsemaké semono uga Alice mikir yèn iki ora lumrah nalika trewèlu iku nyuwara "dhuh, aku mestiné telat banget!" (nalika wis kedadèn, alice lagi rumangsa sak mestiné dhèwèké éram, nanging nalika isih kedadèn kok katoné lumrah waé); nanging naika trewèlu tenanan njupuk jam seka sak rompi, ndelengaké kanthi premana, banjur kesusu, Alice gagé gumrégah, sak nalika iku kepikiran yèn dhèwèké durung naté weruh sawijining trewèlu kanthi rompi utawa jam sing ana ing njeroné, lan kanthi kebak rasa penasaran, dhèwèké gagé nyebrang kebonan, lan weruh ana rong trewèlu gedhé ing sangisor pager. Nalika mluncat medhun, Alice ora nggagas babar blas piyé carané metu seka ndonya kuwi.

dadi tukang sunting tulisan kuwi gak nyaman nalika ketemu frase2 basi utawa sesora (slogan) sing mestiné males krunguné. aku ngira, sing nulis sesora2 klasik mau lagi (utawa tansah) males mikiraké tembung sing trap lan cekli. rumangsané sing maca ora bosen? lah kuwi lak kaya wong lagi cures atiné terus dikandhani: "ndonya iki amba", "durung jodhoné", "ora susah nglokro."
upamané:

• "life begin at 20/30/40/50" (gak logis, gak mboys)


• "bagaimana tidak" (aku ora naté nganggep frase iki kerèn)


• "pink/red/whatevercolor is a new black" (raimu ireng?)


• "bla bla bla dalam satu genggaman" (frase basi kanggo nulis tèknologi télpon)


• "beatilicious & plèsèdan kamiinggrisen liyané - (gak kreatif, nunut imajinasiné wong liya)


• "yellow/trunk/pak dhé is back" - (salahé dhéwé mèlu trèn, diapusi tukang rancang)


• lan liya-liyané

nyoba nulis sawetara pelukis indonesia ing wikipedia jawa. gara-gara kudu nulis perkara senirupa ing majalah, dadiné, gelem ora gelem kudu srawung karo menungsa2 kuwi. ing kantor, gambaran2 seka pelukis kondhang sumebar ing sadengah papan.
gambar2 kuwi larang. mesthiné. lan tetep waé aku ora mudheng perkara2 kaya ngéné iki. corat-coret lan kabèh sarwa kebak wadi. kanggo pelukis kondhang, layar putih kosong sing durung ana corètan babar blas kejaba tapak asma pelukis, wis bisa dibayar larang. kabèh sarwa ngéramaké.
udakara sepasar kepungkur, aku teka nang pamèran lukisan sing nampilaké lukisan2 seka pelukis2 kondhang indonesia seka sadengah jaman. apa sing bisa dimangertèni seka gambar2 kuwi? aku ora ngerti. apa sing bisa diculik dadi crita? kuwi sing mbok menawa bisa nyenengké ati.
"pelukis kuwi kudu pinter," jaréné sawijining kolèktor lan juragan galèri. aku rada mlenggong nalika krungu. priyayi kuwi ndelengaké aku kanthi premana. dhèwèké banjur crita dawa lan aku tetep ora bisa mudheng.
ing crita liya, ana pelukis sing banjur banting stir dadi calo lukisan. tembung 'calo lukisan' iki pancèn kasar lan ora trap karo sing ditulis ing kertu jeneng. nanging, yèn niaté pancèn dodolan, dadi panggonan kanggo dumadiné karya sing dijupuk seka pesenan, tak pikir tembung 'calo lukisan' iku pas.

aku dhéwé wis lali kapan pungkasan ngganti template (cangkang) blog iki. sak jané kurang puas.

èntuk rekaman pangkur jengglèng seka kolèksiné indah. guyonané basiyo ki marai ngèkèk, mung pancèn ora bisa lucu yèn diterjemahaké nang basa liya. aku ya gak yakin indah bisa ngguyu ngrongakaké basiyo. lah wong nèk mung ditulis waé ya gak lucu, kudu ngerti intonasiné.

jadwal dina iki: ketemu karo buruh negri.
status: diganti dadi sesuk.

jadwal dina iki: chatting karo juragan swasta.
status: gak jelas.

jadwal dina iki: ngrampungake tulisan ngenani utek.
status: kurang bahan.

jadwal dina iki: ora ngisi blog.
status: garing.

ana sawetara wong kejawèn sing tak kenal. yèn ngrembug kejawèn, aja terus dikira agamané iku kejawèn. iki perkara kapercayan lan ora winates ing siji-sijining agama. lan kaya dalané para wayang, wong2 mau mesti nduwé crita sing béda. saben wong kaya nduwé kitab dhéwé2.

iseng mlebu nang api code yahoo, jebul ana yahoobatlle. siap?

• cicak vs buaya - sing menang buaya! 1,570,031 vs 2,400,038


• cecak vs baya - sing menang baya! 111,000 vs 11,501,410


• love vs hate - sing menang love! 2,147,483,647 vs 826,015,599


• israel vs palestine - sing menang israel! 1,160,086,739 vs 177,004,621


• yahoo vs google - curang! imbang!


• lebay vs alay - total lebay! 1,230,021,263 vs 3,080,058


• bos vs karyawan - jelas bos! 81,302,277 vs 6,860,072

jakarta tambah suwé tambah njelêhi. aku ra ngerti nganti bisa tekan
kapan tetep waras jiwa.

kabèh kok sarwa kebeneran. dongaku kaya diijabahi dening Gusti Allah kanthi prasaja. ora ana sing ngayawara. esuk iki, aku lumaku kanthi ati sing digawé tentrem. aku kepingin sesandhingan karo manuk emprit sing sok mencok ing wit-witan sandhing kali. aku dedi kelingan marang pak sarwanto, rowang ing pinggir kali.
“kaya newu kitab,” ujare pak sarwanto nalika bubar sholat. priyayi iki seneng banget disilihi buku ringgit purwa sing matikel-tikel jilid.
“durung bar macané, lagi tekan kaca .....” yak! katon banget yèn wis ora uwal tembung jawané. yèn cah saiki mesthiné bingung ana tembung ”kaca” ing kéné. lumrahé dijarwakaké dadi “mirror” yèn in basa inggris. kamangka, iki artiné “page.” ora merga umuk-umukan nganggo basa inggris. priyayi lulusan sekolah rakyat iki kadhang ya sok ngajak ngobrol nganggo basa inggris.
wingi soré, bojoku bisa girang gumuyu éntuk panènan seka kebon pinggir kali. tela pendhem.

sigrak temen ndonya iki nalika nonton tv utama midangetaké kahanan saka lembaran koran. nanging, nalika wong-wong wis mlebu omahé dhéwé2, apa ya tetep bisa sigrak kaya nalika ketemu para juru warta.

wus tahunan aku ketemu karo manungsa2 sing regeng dadi bahan warta. wus tahunan uga aku nyeksèni wong-wong kuwi mung dolanan ukara. semono uga aku.

langit njaba wis peteng kawit mau. mendhung. suntingan gaweyan isih akeh lan rasane kaya tanpa kendhat.
sapa sing isih maca blog iki? rasane kok aku dhewe wis lali yen nduwe blog iki.

kangen tilik blog iki. aku uga kangen marang tulisan-tulisan sing bisa ngleremaké ati. sawisé makarya manèh ing jagad tulisan ha-ha hi-hi. sing dirembung mung perkara sosialita golèk pengalem; blaka suta, aku kangen karo dina-dina nalika sengkud menthelengi angka lan sintaksis php lan actionscript. aku uga kangen bisa kanthi rena maca buku-buku jawa. kaya kapang sing ngganjel lawang panganti. kori tetep binuka lan nunggu nawala.

ngrungokaké albumé tika, rasané kuping kaya ditéror

ngrungokaké lagu ‘sebuah obsesi’ marai kèlingan jaman smp. kelingan yudi, eko, gatot, gufron, irwan, janan, lan liya-liyané.
sawijining dina, aku karo gufron mbolos sekolah. smp-ku kuwi nang èrèng- èrèng menorèh. mlaku adoh ngiwati punuk gumuk (bukit) banyak angkrem lan tekan wewengkon purworejo. yèn aku ménggok ngiwa, bakal tekan kulon progo. déné aku karo gufron milih ngiwa. nalika tekan pucuk, aku seneng banget merga radioku nangkep frekuensi akèh banget. nganti tekan sma, aku nandi2 nggawa radio.

mbok bilih, kawula saged cecawis sekul abrit ingkang mitayani
ugi katresnan ingkang sundhul wiyati
kawula remen
déné, donya taksih mubeng ngganjret
kados gangsingan laré alit

udan riwis-riwis nang ngarep lawang. kamangka, subuh mau aku isih weruh clèrèt abang ing langit wétan. wit anggur sing isih bayi ing ngarep omah katoné bisa mèsem sumringah. aku? siap2 njajal jas udan anyar.

nalika proof reading kanggo buku kumpulan cerpèn dadi kangen nulis. aku lali, kapan pungkasan nulis dawa sing aku bisa seneng macané. aku lagi maca telung cerpèn. lan durung ana sing sreg lan bisa ngudar rasa. aku dhéwé ora mèlu pas pemilihané. aku mung dikon maca thok.

jonggol lagi udan terus

klambu

njupuki pepengetan sing nglari lempitan lawang. karonsih marang merang
lan trembesi. jamuran ing cedhak wit mlinjo sing ra ana tilase maneh

jebul, ndonya iki tansah beda didelok seka sawetara wektu sing wis lumaku.

nalika cilik, aku nganggep jeneng kuwi lumrah-lumrah waé. wong-wong ing désaku nyebut téla jéndral kanggo ubi kayu. panganan favorit sing digawe seka téla iki yaiku tapé. omahku durung naté nduwé téla jéndral. ing ngarep omah, mbiyèn, ana téla taun. iki kaya téla jéndral mung uripé bisa nganti taunan. rada gela nalika ngrasakaké téla taun iku ora énak. bapak nandur téla kuwi kanggo sesenengan, amarga sesandingan karo wit jeruk lan kembang nyonyah nginang.

sing bisa disenengi seka wit téla taun iki godhongé. jaman cilik, godhongé kanggo kitiran nang tangan. suwé2nan karo kanca-kanca. bisa uga kanggo kalung-kalungan, disesuwir gagangé lan godhongé disasakaké sithik.

ngomong-ngomong soal tapé, ing kutha jember (kuthané bojoku), sakdalan-dalan wong dodolan tapé karo suwar-suwir. panganan iki nyamleng kanggo wédangan.

wingènané, aku tuku téla jéndral rong kilo. lan, cukup nyamleng kanggo kanca wédangan wayah ésuk. jelas, ditambah gula jawa.

semplah sing keliwat-liwat
tanpa rowang
mamring

Mulih

“Lan aja mampir ing bar pisanan sing arep mbok liwati banjur mabuk ing kana,” ucap sing jaga pakunjaran nalika wong kuwi nutup jam sakuné lan nganggo cincin kawiné. Lagi iki, sawisé nem taun, dhèwèké ora mangsuli.

Ing jaba, mangsa panas mantheng. Warna-warni. Langit biru, wit-witan ijo, trèm-trèm kuning. Para wanita manèka warna, manuk-manuk tanpa aran.

Sakabèhané lan sapa waé didulu kanthi gorèh; élok temen déné ora ana sing nyerang.

Wong-wong sing biyèn ana pihak kana sing ngadoh saiki nyebrang kanggo nyalami lan nyekel tangané.

“Mitraku, aku krungu awakmu nandhang kahanan sing ora nyenengaké... percayaa, aku uga mèh waé gagal oncat.”

Saiki dhèwèké wis ora winates ing adat ireng-putih sing jelas kaya kapatrapaké ing pakunjaran.

Bojoné nggawa plesiran ing sawijining dina Minggu. Dhèwèké lan anak lanangé sing isih cilik. Anaké sing nalika kuwi lagi ngancik nem sasi saiki umuré wis mèh pitung taun.

Nalika mecaki dalan cilik ing alas, anaké matur,”Rama sing nuntun,” banjur matané dimeremaké. Bocah kuwi ngerti pratandha tangan ramané; luwih saka semenit dhèwèké mlaku, tanpa ndulu, ngilari watu-watu, pang-pang, ledrekan, mèloni tapakan. Banjur dhèwèké miyak matané lan ngucap,”Saiki aku sing nuntun, Rama.” Ramané merem lan nuruti anaké kurang luwih sepuluh langkah. Dhèwèké uga ngerti pratandha seka tangan anaké.

Banjur dhèwèké melèk, lan seka lirikan mata dhèwèké weruh èsem cilik ing lambé bojoné. Bojoné sadhar yèn dhèwèké lagi didelengi.

Langit biru, gegodhongan ijo, lan ngliwati sela-selaning gegodhongan iku cahya surya kandel lan padhang jingglang tumiba ing watu-watu, pang-pang, lan ledrekan.

---

alih basa 04/30/09

seka “Pulang” Árpád Göncz (Fuad Hassan)

wingi, dina sing kebak déning kahanan sial. cd telu (rega 8900 rupiyah) ilang tanpa guna amarga cd writer ngadhat. ngaksès liwat hp malah mung ilang pulsa thok. terus, nang warnèt ping 2 uga tanpa guna. server-é down. kabèh kok sarwa salah. bangkrut kana-kéné. katoné pancèn dikon kudu ndang golèk pagawéyan. ana lowongan?

uh, rasanya kok tambah adoh. tetep semangat

untung mau mas njata nélpon. wis sawetara wektu iki aku ngilari yèn ana wong nélpon. kadhang, nalika ati lan pikiran wis ditata thirik-thirik, banjur ilang sakeplasan nalika ana wong nélpon.

mas njata arang nélpon aku. bisa diétung nganggo driji sikil. iki mau, nélpon. nomeré asing. tak angkat lan jebul mas njata. ora akèh sing dirembug. intiné uga wis ngerti. nanging béda. sakwisé tak pikir-pikir, aku banjur kèlingan ibu. ya, kaya ngono kuwi yèn ibu ngendika. rasa tidhem, ditata, lan dadi ketularan ayem. tetep waé béda. ibu kaya nduwé tentrem sing akèh (sadurungé kena stroke). aku ora ngerti, seka ngendi cara komunikasi kaya ngono kuwi. rembugan tanpa tembung. maknaning tembung ora bisa dilarah seka tembung sawantah (denotasi), nanging seka intonasi, playuné ukara, lan praupan. iku wis cukup. wis. saiki aku arep kerja manèh

ing dina sing sarwa kesel. jonggol lagi ketiban grimis riwis-riwis. niatku arep nerusaké pakaryan kudu wurung dhisik. katone durung ana palilah saka Gusti Kang Murbeng Dumadi. sirahku kecanthol kangen.

banyu udan tumètès.

“wis naté ngitung banyu udan?”
“aku durung édan.”

kembang ceplok piring goyang dangdut amarga angin.

“goyangané salah. kuwi tango, dudu sing tak ajarké wingi.” aku njajal nesu karo wit sing dhuwuré sakdengkul iku.
“kowé wingi ngajari apa? gambyong?” paraga kuwi nguntal cuwilan biskuit pungkasan.
“dudu, wingi tak ajari bambangan.”
“lah, bambangan karo sapa? kuwi tari sing butuh satria.”
“durung ana. satriané isih durung ketemu.”

kahanan kaya jam nem soré kamangka isih jam papat.

“aku kangen langit biru,” ujarku
“aku kangen langit biru semu ijo terus ana gambar pit onthel nang sela-selaning méga,”ujaré.
“émangé ana?”
“mulané kuwi aku kangen. aku ora arep kangen karo langit sing wis naté tak dulu.”

udan tambah deres.

“aku pamit.” dhèwèké nggedrig sikil kaping telu terus mabur tanpa nganggo jas udan. wiwit kapan dhèwèké bisa ajian pancasona kaya gatotkaca? embuh. muga-muga ora kesamber bledhèk. aku nggedrig sikil supaya ambles bumi kaya antasena. gagal. ngetik manèh waé.

ana rasa tentrem ing dina-dina iki. sawise ngliwati sewulan tanpa ngantor, aku isih nyoba dadi manungsa anyar. tanpa ngrasakaké jakarta sing sedina-dina macet. "hibernasi!" kuwi tembung sing tak ucapaké yèn ana wong takon. sedina-dina amung ngetik lan ngurusi tanduran. urip pas-pasan kanthi kanca radio. sing marai stress iku sambungan internet. aku krungu yèn ana tangga sing suksès masang internèt nganggo antena wajan. muga2 bisa.

dina2 iki lagi kakèan perkara. rasanya kaya keponthal2. sing marai gela, aku dadi kélangan wektu ora bisa teka nang kawinané mikael. jan, wektu pancèn ora bisa ditari

iki wis ngancik atusan dina nalika aku mlebu ing jagad iki. banjur, sakplesan, aku kaya kepingin mlayu.

jeng birkin II

sawijining dina, ana aktor terkenal plesiran menyang bali. ing sawijining panggonan, aktor iku ketemu sawijining pengacara (sing uga kondhang). kira2 obrolané kaya mangkéné. "ngapa nang kéné?" pitakoné aktor gantheng sing lagi laris iku. pengacara kriwil2 nganggo kacamata mau langsung mbukak tas gedhé. ing kono ana tas liyané sing akèh. iku tas-tas birkin palsu. "iki, lagi kulakan kanggo nyogok bojo2 hakim" he he he sori, isih isu sing padha: tas birkin.

"sekarang, XXXX sudah punya tas birkin," jaré kancaku. kanggo manungsa gagap mode, tas birkin kuwi ya mung tas. prèjèngané pancen luwih kinclong tinimbang tas seka goni utawa tas plastik sing umumé kanggo blanja ibu2 nang pasar. ora bisa lan katoné bakal ora gelem wong2 mau nggawa tas birkin menyang pasar. tasé bisa ngancik rega angka milyaran rupiah. sing murah2an bisa éntuk versi atusan èwu, gumantung seriné (seka a tekan z). nganggoné uga ora éntuk sawayah2. tas kuwi kudu dipangku, ora éntuk disèlèhaké sembarangan. nganggoné pas ésuk utawa soré. upama ana tas birkin kanggo lunga wayah wengi, iku artiné sing nduwé ora ngerti tata kramané tas sing sing wiwitané seka jane birkin.

aku naté takon karo mbak birkin iki. kanthi basa inggris plegak-pleguk, aku takon perkara tas sing dadi kondhang iki. mbak birkin katoné uga bosen nanggepi pitakonan bab tas. kayané, tasé kuwi blas ora bisa diumukaké.

piyé manèh, tas kuwi kadung kondhang ing antarané manungsa2 sing wacanané majalah fashion. sing jelas, palsuné akèh banget. naté, sawijining wong kondhang (nduwé butik, bojoné pengusaha production house) diunèk-unèkaké karo sawijining wong kondhang liyané (bintang sinétron, terkenal gara2 njupuk lakon sétan) amarga dikèi hadhiah tas birkin palsu.

banjur, perkarané apa nalika ana wong ngomong "sekarang xxxx sudah punya tas birkin"? tas kuwi larang tenan. paling ora, tas birkin siji bisa diijolake karo tas bottega-veneta telu. dadi, kemungkinané ana papat nalika ana wong wadon (utawa béncong) nduwé tas birkin:

• sugih tenan


• nduwé bojo wong sugih tenan


• pacaran karo wong sugih tenan


• utawa, dadi simpenané wong sugih tenan.

tanduran

mau bengi mestiné udan amarga godhong jeruk ing mburi omah katon teles. kembang méloné uga tambah akèh ésuk mau. sawetara ing ngarep, sawi cilik cedhak wit brambang katon luwih seger. saka cedhak katon yèn ana wiji cilik2. katon anèh amarga sawi ing mburi, dhuwuré kurang luwih telung kilan, durung naté ana wijiné. sawetara sing iki, sakilan waé ora ana. mrangguli tanduran ing wayah ésuk iku rasané nentremaké. swasanan isih gawé lejar ati lan godhong2 isih teles amarga embun utawa udan. ing wanci awan, godhong2 katon nglekentruk kaya wong kurang turu. ing soré, tetanduran kaya lagi tangi, lan nalika wayah wengi, tetanduran kuwi kaya lagi seger2é golèk hawa. ing antarané godhong2 kuwi, walang wis kaya kanca cedhak. yèn dicedhaki mung meneng ora nggapé. korbané jelas godhong2 kuwi dipangani kaya cemilan gratis. sing paling dadi favorit kanggo cemilan iku godhong bayem, timun, melon, tomat, lan lombok. malah asring wit2 bayem iku ora ngalami gedhé amarga entèk dipangan walang. nalika ngrembug perkara walang, iku kaya ngomongaké kéwan sithik. kamangka, ana akèh jinis walang sing kemliwer. ana sing soklat, ijo tuwa, lan ijo enom. sing jelas, tanduranku akèh-akèhé kepangan walang ijo kinclong cilik. walang isih dak anggep ora mbebayani. sing marai jèngkèl iku uler. naté, seminggu ditinggal mulih kampung, wit jeruk loro ing mburi padha kentèkan gondhong. sing ana mung kepompong tilas kupu. saliyané wit jeruk, korban liyané yaiku kembang ceplok piring ing ngarep. kuwi uga favorit uler. sing paling asring katon iku uler jaran (ana sunguné, werna soklat, wuluné ora rata).

wit bayem cilik-cilik ngancani ésuk iki. kopi, roti, lan swara radio. dina krasa nggawa prabawa ora kepénak. rasa tida-tida. kaladuk ora bisa uwal.

aku seneng swasana ésuk, apa manèh isih udan kaya dina iki. tetanduran jejogèdan kena angin. tak tiliki, wit timun sing isih bayi ana kang wis sekarat amarga kena udan. katoné kudu ndang dipindhah nang éyuban. sawisé udan rada lerem, wis wayahé mancal pit onthèl werna jingga. dalan teles. wit-wit padha klebus nanging ing parkiran wis mèh kebak. dhasaré dina senèn. dina senèn sing isih tetep padha. aku dhéwé ora ngerti dina iki arep ngapa kejaba jadwal rapat. rapat sing tak pikir tanpa guna.

langit peteng, gawéan ngampleng. pawarta ora jelas wira-wiri tanpa ngerti kudu ngapa. ing dina sing tambah peteng, ing pawarta tanpa marga lempeng.

aku keponthal-keponthal ngoyak wektu. kabèh wong kaya mlayu ngglandhang pengarep-arep.

untung isih ana tetanduran nang ngomah sing bisa ngancani thengak-thenguk. pancèn wit tomat ora bisa dijak gojegan. wit lombok mung meneng waé tanpa swara. sawi-sawi bisané mung ngrembuyung dhéwé.

cukup nyandhing kopi, rokok, lan radio. saben dina aku ketemu ésuk sing ora béda adoh.

bar buka

bar buka, prasaja karo bikang lan banyu putih

kelingan jaman sing wis mlayu http://andre93.multiply.com/photos/album/1/My_Memorabilia#13

sesawangan ndonya lagi katon singup. angin diumbar ngliwate wates. pucuk kemlandingan ngajak ngramal

Bis

kepangan omongan. ketemu bajingan.

kabar sing tanpa nyana. aku kelangan kanca raket. esuk iki, pappilon tilar donya.

sirah mumet lan rumangsaku, aku ora bisa mrantasi apa-apa. akèh prakara mung kaya dadi guyon nalika soré. apa ya aku bisa dadi manungsa kang nduwé guna?

gara2 ngobrol karo mikaél kapan kaé, aku nyoba nginguk milis apresiasi sastra. sakjané aku lagi males maca2 sing mambu sastra. aku rada keganggu nalika sastra dirembug kanthi ati panas.

pas mau arep posting, nang blogger jebul blog lawas hanjakata arep diuripaké manèh. sakelingku, aku naté mèlu posting nang blog sing isiné puisi iki, nanging aku lali. terang waé, aku ra naté nganggep puisi sing tak tulis iku barang sing sèrius.

aku dudu pu dharmaja sing nganggep sastra iku adiluhung utawa pu tanakung sing golèk wisik kanggo nulis kakawin. aku uga dudu prapanca sing nenangis mangsa kaliwat kanthi ngèling-éling nalika isih dadi wong unggul.

nanging ya bèn, piyé manèh aku saiki luwih milih maca buku2 php apa shell scripting. miturut aku, aluwih mumet maca puisi tinimbang maca larik2 tulisan shell.

gandhèng lagi akèh sing gawé puisi kanggo mikaèl nang milis apresiasi sastra, aku tak mèlu2 (ning iki nganggo shell script sing prasaja, aku kangèlan yèn kudu nganggo basa inggris, ilatku gak lanyah)


#!/bin/bash
# not GNU in mika
cat /dev/null > mika.txt
chmod a-r mika.txt
if [ ! -e "mika.txt" ]
then
whoami > mika.txt
fi
done
logname > mika.txt
logout&

ing wanci ésuk, aku tansah mlaku2 karo jingglang. ngukur dalan-dalan sinambi nyawang kahanan. ésuk mau, langit ana garis2 klawu. jingglang tetep mlaku2 (kanthi ditétah). yèn ndeleng kahanan kaya ngéné iki rasané tentrem, ayem, apa manèh yèn bisa nginguk sawah ing sebrang kali.

ing cedhak omahku, pas pinggir kali cibodas sing biyasané tak liwatî bareng jingglang, ana wit-wit gedhé. wit-wit iku ora ditegor déning pengembang perumahan amarga ana gugon-tuhon jim sétan peri perayangan. jaréné, ing kono ana makam kawitan, leluwur.

mbuh bener apa ora, aku sarujuk waé yèn wit-wit gedhé iku isih tetep magreng ngadeg mencereng. dadiné akèh manuk2 alas sing isih ana. isih ana gangkrangan (aku naté weruh mencolot seka sawijining omah kosong). sing jelas, isih ana asu karo pitik jago sing tansah ngumbar swara.

mau ngentèni bis nang prapatan cileungsi suwé tenan. lagi jam 8.30-an aku éntuk bis biru rega 8.000-an iku. dalanan lancar lan tekan kantor 9.30. wis 2 minggon iki aku dadi komuter, numpak bis antarkota antar provinsi (maklum, jonggol isih mlebu jawa barat). kapan bisa uwal seka jakarta sing sansaya kurang ngepénakaké?

wis suwé ora ngeblog lah kok ana wong ngirim e-mail karo kaos. mas wahyu, sing mbiyèn natè kirim2an e-mail (2-3 taun kepungkur) ngirim e-mail. jaré arep mulih kampung. éman, déné ora bisa ketemu.

sing sijiné kaos. lumayan, desainne pas. mbuh sapa sing ngirim, ana tulisané nganggo basa inggris "no one cares about your blog." ha ha ha... coba yèn kaos kaya ngènè iki dikirimaké menyang wong2 sing arep mèlu pesta bloger. terus terang, aku rada eneg marang wong2 marketingan internet iki. klebu mantan kanca kosku nang semarang iki.

kiriman loro iki dadi ngèlingaké yèn aku isih nduwé blog. wikipedia waé saiki rada kapiran amarga aku lagi ngoyak setoran arep lebaran. sésuk mulihhhhhhhh!!!!!!!!!!!

sejatiné, aku wis nduwé rong omah. virtual lan sing ana ing kanyatan. wis naté nyoba ngetik antasena.com? percayaa, kuwi mung bakal muspra wong banjur mesthi bakal mlayu ing blog iki. aku wis kadung mapan ing panggonan iki, lan tak pikir luwih becik yèn tetep kaya ngéné. apa manèh "no one cares about your blog":) jeneng domain antasena.com iki éntuk gratisan, yèn manut ukum virtual, domain iku dudu duwèkku. aku mung éntuk nganggo. (panjenengan bisa ngecèk kanthi prasarana whois). déné, omah sing bener-bener omah uga durung arep tak panggoni. rancangané lagi arep tak panggoni sakwisé riyaya mengko.

ésuk iki mbukak komputer, nuju bloglines ngintip ana sing anyar seka multiply-né mikaèl. kaya biasané, cah ciledug iki ngundamana, rerasan marang kahanan. nanging dudu kuwi perkarané. maca tulisan-tulisanné mikaèl dadi kèlingan yèn aku wis suwééééé banget ora ngrasakaké rasa basa kang éndah.
aku wis ora bisa nulis.
titik.
aku nganggep tulisané mikaèl apik.
titik.
yèn ngono, aku arep gawé geguritan waé kanggo mikaèl.
koma,


mikaèl golèk lintang
déné, sapa sing bisa jaga langit kaé?
aku ngreti, dudu kowé.
sakngertiku, kowé ora naté bisa ngancik awan ing wayah awan.
titik.

mau bengi, aku nglirihaké kangen kanthi gitaran. rasané sepi tenan ditinggal anak-bojo nang kampung. arep dolan uga males. wis ora jamané manèh. arep dolanan komputer lagi akèh error. huh.....

hmm, sawisé kélangan hp semingguan iki, aku isih durung ngerti arep nganggo hp lan nomer apa. sakwetara nganggo sing nomer fren. aku jané isih kepingin nganggo fren waé nanging durung ana hp cdma murah sing bisa kanggo ngecèk e-mail lan ana fasilitas wap. lagi golèk-golèk lan bèn waé wong2 padha misuh amarga aku durung nduwé hp manèh.

mau ésuk tangi tanpa tangisané jingglang. sibuné uga ora ana. rasané sepi, apa manèh mau bengi ngimpi nggéndhong jingglang mlaku-mlaku nang alun-alun.

lagi ra karuwan ngéné, nemu tulisanku jaman mbiyèn. resep seka 2 narasumber (sing sakjané wong loro iki bokis):
seka kéné:
* angan mengandalkan ide instan. Cepat selesai bukan berarti karyanya hebat.
* Jangan kejar ide hingga larut malam, karena kelelahan membuat ide menjadi kehilangan detilnya.
* Buat tabungan ide, dengan rajin belajar dan bertanya.
* Catatlah ide-ide yang datang tak kenal waktu. Siapkan buku kecil dan pena kemana pun pergi.
* Ikuti idealisme, lupakan sejenak tentang ketenaran atau uang.
* Perbanyak referensi dan gunakan sebagai pembanding, bukan untuk menjiplaknya.
* Cari kegiatan lain saat pikiran tumpul

bingung. aku dudu manungsa multitasking sing bisa ngrenggani sadayaning prakara.

isuk

kamar anyar kanthi hawa sing luwih semriwing. mlebu kantor, ngopi2, lan
klinong2 maca tulisan2 ing internet. pisanan, ngecèk bloglines.com,
mlembang tekan thetruthaboutjakarta. nlusuri blog2 liyané, lan aku dadi
kèlingan blog-ku iki. aku kangen ngeblog. aku kangen bisa nulis dawa
tanpa kudu mikir pramana.

ngliwati blog2 kuwi dadi kepikiran manéka warna. aku dadi kepingin
mlaku2 menyang senèn, lungguhan nang tim, cangkruk ing wapres blok m,
lan sing jelas nyrutup kopi nang spinelli. nanging, aku saiki kudu nulis
sampah2 iki. nyunting tulisan naskah2 kaé. mikirké prakara sing kuduné
ra sah dipikirké.

Lejar sedhéla sinambi ngrungokaké lagu-lagu lawas. Tetembangan iku kaya tetenger jaman sing diliwati. Aja takon selera, umur wis owah ing antarané wektu. Ngrungokaké album 10 bintang nusantara 2 nggawa menyang jaman nalika isih smp. Nalika iku aku seneng bengak-bengok nyanyi laguné catio, pergilah kasih. catio iku grup musiké lilo sing banjur luwih seneng ing kla project (lan banjur minggat).

Lagu aci (aku cinta Indonesia)- boy sandhy, ngelingkaké yèn jaman mbiyèn aku sok padu karo mbak tentrem (ha ha ha). Mbakyuku iki mbiyèn naté ngandhani supaya aja akèh tuku kaset. Boros, jaréné. Nanging aku isih kèlingan naté urunan tuku kaset soundtrack serial tv dream. kuwi jaman john stamos kaya wong paling nggantheng sak ndonya. Jaman nalika poster phoebe cates, duran-duran, aha, Madonna, lan bayi “no problem” ana ing ngendi-endi: klebu kamarku. Sakposter regané 150 rupiyah yèn tuku nang ngarep terminal salaman, magelang.

Ing terminal sing ana gedhung bioskopé iku, aku akèh nonton film. Kabèh film, klebu india, mandarin, barat, Indonesia lan liya-liyané. Ing taun 80-an, jelas lupus lan catatan si boy dadi pirembugan ing sadéngah papan. Lan nalika wingi ketemu onky “mas boy” Alexander, rasané kaya arep ngguya-ngguyu. Coba yèn aku ketemuné jaman isih nganggo sragam smp, aku bakal foto bareng. Nanging kanggo nyenengaké ati, aku njaluk tandha tangan. Saklawasé urip aku njaluk tapak asmané artis lagi ping pindho. Pesanan, jaman isih kuliyah njaluk karo trie utami. Bar éntuk terus tak buwang, wong aku njaluk mung merga ngancani cewek. Ping pindhoné ya nalika karo mas boy iki. Sing iki arep tak wènèhaké novi sing naté pesen kon njalukaké tandha tangan artis.

ana kalané, urip nang ndonya internèt iku ya ana mélankolisé. upamané, aku isih nguripaké émail pisanan sing naté tak gawé ing netscape. émail kuwi katoné uga ora naté manèh kanggo surat2an karo sapa waé. wis suwé aku ora mampir rana lan tak tiliki jebul tampilané wis béda. aku gawé iki nalika pisanané kenal internèt ing koran surya. jaman taun 99 kuwi, wong sakgedhung mung wong papat sing sok dolanan internet. 3 seka desk internasional, lan aku (nalika kuwi nang dèsk kota). énaké émail iki kanggo apa ya? yèn arep kanggo chatting jané ya bisa, nanging wong indonesia ngendi sing migunakaké aol kanggo ngobrol? umumé ing kéné nganggoné yahoo.

garis mati ana telu:
* wigati banget (harus cepet nih bulan ini)
* wigati tenan (besok harus sudah kelar)
* wigatining wigati (kepalaku udah pusing nih, bantuin dong).

isuk

lunggah ing ngarep omah ngadhep taman. srengéngé mbranang sawisé nyunari jingglang. sinambi njajal communicator silihan sing nganggo symbian 9, aku kaya juragan sing gadget freak. dina iki aku kepengin foya2 dhisik marang wektuku sawisé seminggu wingi kakèhan patemon lan sawetara urusan bisnis. lan ing seminggu iki uga, aku nggulawentah bot (piranti alus kaya déné robot) lan nyetor ing wikipedia jawa luwih seka 1,5 ewu artikel rintisan. aku nyoba nguthak-uthek basa program perl sing jebul prasaja banget ing gnu linux/debian. bejo déné anita ora mlebu, dadiné aku bisa migunakaké mac os x sing wis ana perl kanthi baku. ing mac 9 pancèn ana macperl, nanging kurang nyaman. aku isih durung nemokaké cara supaya bisa masang perl ing mpw bèn bisa migunakaké cli (command line interface).

gawéyan kok kaya ora ana entèké. mlayu rana, mlayu réné. kanggo iseng2 aku nlusup2 manèh. sisan gawé nostalgia jaman mbiyèn, ing jagad sing sejatiné mung angka-angka binèr sing kasusun dadi matriks ing angka hèksadèsimal.

aku nemu sawijining server sing katoné duwèké script kiddies. seka panulusuran angka-angkané, server kuwi ana ing ankara, turki. isiné program-program sing mbiyèn sok tak nggo dolanan. saiki? trima waé, mac os 9 ora cocog kanggo tlusap-tlusup golèk sisik melik ora penting. ning yèn kolèksi? undhuh dhisik waé, sapa ngerti mengko bisa kanggo. wis, saiki kerja manèh, sadurungé cah2 artistik nesu2...

gara-gara éntuk virus komputer seka panggonan nyithak foto nang slipi jaya, aku dadi nguprek-uprek manèh kasenengan lawas. sewengi nguber2 virus kaya jaman kuliah. lan dina iki mau iseng tilik nang panggonan nongkrong tukang tlusap-tlusup internèt. ana sing pinter lan akèh sing mung lumrah waé kaprigelané.aku sok gumun karo wong-wong gedhé sirahé kaya ngono kuwi. hla wong mung bisa ngetik program prasaja waé kok kementhusé kaya burisrawa.

ing kabudayan jawa, nalika bayi lair ing ndonya, ana paseduluran sing rumaket dadi siji. lumrahe, prakara iki kasebut “ kakang kawah, adhi ari-ari.” kawah (banyu ketuban) iku dianggep kangmasé si jabang bayi, déné ari-ari iku adhiné sing bakal njaga mengkoné.








wong tuwa percaya, nalika bayi sok ngguya-ngguyu lan mrengut nalika dhéwékan iku dianggep lagi dikudang lan digodha déning sedulur ari-ari iku. ari-ari iku lumrahé dilebokaké ing kendhi (utawa kendhil) lan dipendhem ing ngarep omah. yèn wengi, ana pepadhang awujud senthir utawa lampu listrik. (kumpulan cerkak suwardi endraswara nyritakaké kepriyé sesambungané si kadang ari-ari lan manungsa nganti tekan dewasa).

nalika jingglang bar lair, aku niatku golèk lampu. nanging jebul malah luwih ribet. dadiné, aku malah tuku lampu sing sok kanggo camping. "adhiné" jingglang dipadhangi diyan cilik sing ora mati nalika angin ngreridhu.

pas wingi jingglang lara lan kudu dirawat nang rumah sakit, atiku bingung. lagi iki aku rumangsa yèn omongané kancaku bener. "anak lara iku marai angèl mikir." java jazz sing katon gumebyar iku ora digapé (lan bisa dirasakaké tenan nalika dina pungkasan, pas jingglang wis bali nang ngomah).

aku ora ngerti apa sing dipikiraké si kadang ari-ari nalika si jingglang lara. aku mung seneng bisa weruh jingglang manèh ing paturoné sing putih kaé.

Jingglang

anakku lair...

dina wus ngancik abang. dalanan mesthiné wiwit ramé. aku lagi nyoba masang ati bisa nggarap gawéyan. aku kepéngin lèrèn sedhéla. aku kaya kentèkan ukara kanggo nerusaké apa sing kudu ditulis.

ésuk iki, taman ngarep kamar sepi. banyu njebembeng ing sadèngah papan. udan teka manèh nalika aku tekan halte. nyèwa payung, lan gegancangan mlebu kantor. pèjèt angka 26, suuuut tekan.

dina iki ngapa, ya? aku wis nggawa buku "bahasa kawi" (1967), katoné énak sinau basa kuna nalika udan nang ngendi2. mau weruh banjir sedhengkul nang ngarep atmajaya. dalan mung sasisih bisa diliwati.

ésuk2 maca e-mail. pawarta koran kompas manèh. saiki koméntaré liston siregar, wartawan bbc, "perusahaan atau pengusaha yang secara keuangan sehat tapi tidak mempunyai serikat buruh adalah perusahaan atau pengusaha yang sakit,"

liston siregar, wartawan, 1 februari 2007.


aku lagi ra mudheng arep nulis apa. nduwé usul?

ing kantor kebak kaca, banyu bening ing gelas transparan, aku nglaras rasa. aku ndeleng ing wikipédia jawa, meursault2004 ngamuk gandrung (iki istilahé dhèwèké nalika akèh posting kutha2 ing polandia) nulis akèh. aku lèrèn sik. ngleremké ati, ngoyak targèt gawéyan nalika kabèh wus numpuk kaya ngéné iki. sinambi nyunting tulisané cah-cah, aku ngrungokaké tembang2 jawa. iki playlisté:
- anglung sorèn - gatut saputra (tembang banyuwangi) - album layar kumendhung
- ayo sekolah - dian ar lan ayu agustina (tembang banyuwangi) - album layar kumendhung
- cep menenga - pipit yuniar (tembang banyuwangi) - album layar kumendhung
- gènjèr-gènjèr - lilis suryani (tembang banyuwangi) - ngundhuh seka milis basa jawa
- gendhing nènès jangkep - nyi tjondrolukito - album ladrang sri rahayu
- gendhing panglawet ganda - nyi tjondrolukito - album ladrang sri rahayu
- pripun - wuryanti - ngundhuh mbuh seka ngendi, lali aku.

wis suwé ora nglakoni lembur nganti ésuk ngéné iki. durung manèh mau ana tamu loro, iki yangrembug gawéyan liyané. sawetara wektu, wikipédia disingkiraké dhisik seka utek. paling mung niliki sedhéla. wis ah... ngrampungaké dhaftar isi dhisik.

ati rasané kaya ditindhih watu gedhé. aku kepéngin sepi. sing mamring. nir swara. tan rowang.

kantor isih durung sepi temenan. isih ana max, manda, anton, lan regina. ing kéné aku lagi nyoba2 software kanggo ngetik bèn kepénak. aku ora seneng y`´n kudu nganggo ms word. éman, déné macintosh sing nang kantor iku nganggo sistem mac os 9.2 sing programé sithik.

nalika isih nulis nganggo tangan jaman sekolah mbiyèn, ora sewigati kaya ngéné iki urusan software. jaman kuwi, ngetik nganggo mesin ketik akustik kanthi swara cethak-cethok, rasané ya kepénak-kepénak waé. nanging sawisé komputer ngrebut kalumrahan, kahanan dadi béda.

program komputer iku jan-jané ya mung cocog2an. aku naté nduwé kanca kos loro nduwé kebiyasaan sing anèh. ana sing seneng ngetik nganggo lotus 123, sing sijiné nganggo pagemaker. lotus 123 umumé kanggo gawé tabel lan itung2an (kaya déné excel), déné pagemaker kanggo layout majalah/koran/buku.

wordstar
wiwit versi 4 nganti 7, aku naté nyoba. program sing tak enggo wiwit sma kelas 2 iki isih tak enggo tekan saiki. ing linux, aku bisa migunaaké dosbox utawa dosemu kanggo èmulator-é. nanging versi windows-é aku gak seneng. wagu.

word prefect
aku nyoba mung sedhéla amarga kancaku, andre, seneng nganggo. lan aku ora minat.

chiwriter
iki program jadul sing arang nganggo. nanging aku naté ngrasaaké nalika kerja nang surabaya. ing sawijining koran, chiwriter iku program sing kanggo ngetik padinané. layar mung ireng (kaya word prefect versi dos). saben ngetik titik (.) otomatis berkasé disimpen.

ms word
jaman kuliah, ana dosen sing kandha marang aku bubar ujian skripsi. "revisiku mung siji waé, ang. (skripsimu) iki diganti nganggo ms word apa wp (word prefect-versi windows)." program ms word iki pancèn ora bisa ilang. la nalika aku wiwit nganggo linux, aku bisa bener2 uwal seka program iki. sejatiné program iki apik lan lengkap. nanging ya kuwi, terlalu lengkap dadiné abot. migunaaké ms word kanggo ngetik perkara rèmèh tèmèh iku kaya matèni coro nganggo meriem. aku gak butuh clipart, diwènèhi gambar ing dokumèn, utawa migunaaké tampilan sing mranani. sing tak butuhké mung ngetik tulisan lan tulisan iku bisa dietung pira cacah karakteré (kanggo gawéyan).

atlantis
iki program kepénak sing nganggo format rtf (rich text format). rtf iku wis dadi lumrahé format ing sadéngah program pangolah ukara. lumayan suwé aku nganggo, kira2 jaman isih nang kantor lawas.

abiword
iki program rtf liyané sing kepénak. gratis lan nganggo sistem tinarbuka (open source). sawisé nganggo abiword aku ngilangi atlantis ing komputerku. wis ngono, abiword ana uga ing linux. émané, ing versi mac sing ana mung kanggo mac os x. kanggo ngetik naskah sing ana gandhèng cènèngé karo wong liya, aku asring migunaaké abiword lan disimpen ing format rtf lan ora nganggo format abw sing dadi baku (default) ing abiword.

notetab light
iki versi prasaja seka sing pro. aku isih seneng nganggo iki. kanggo ngetik-ngetik naskah, program, lan sing baku kanggo gawé situs ing lingkungan windows. aku durung nemu software sing luwih kepénak tinimbang notetab light. ning ya kuwi, foematé mligi mung txt (klebu html, sgml, xml, tex, latex).

joe
iki program teks sing mlaku ing konsol linux. prèjèngan lan shorcutsé kaya wordstar. aku sok ngenggo, ning saiki males amarga mesti naskahé dadi warp karepé dhéwé. dadi, luwih cocok kanggo nyunting program2 prasaja ing linux.

vi
pisanané males. program iki anèh ing perkara shortcuts. nanging amarga iki dadi program baku ing linux, dadiné ya kepeksa bisa. suwé2 ya dadi lumrah nanging tetep ora lanyah kaya aku nganggo wordstar. malah ing macintosh lan windows, vi uga wis ana. ing kantor aku masang vi uga. nanging ing mac 9, aksarané katon cuilik...


aku lagi nyoba itext (dudu sing java, ning sing versi mac gawéyané wong jepang). lumayan kepénak ning ora bisa import rtf (penting kanggo layout majalah). lan iki mau lagi nyoba masang nisus writer. bisa kanggo import/eksport rtf, ning programé lemu kaya ms word.

jingglang

ing dina dalan sumilak
ana prajanjèn wis tinulis ing kertas putih
sliramu sajak seneng
mèlu dadi seksi
seka njero weteng ibumu
lan dina iki kaya sliramu, jingglang

udan ninggalaké dalan-dalan teles. wis sawetara dina aku ora ngrèwès gawéan seka kantor lan pernak-pernik wikipédia. ing jakjazz wingi, aku kelingan jaman smp-sma, nalika lagi seneng2é ngrungoaké jazz. ing kala nalika swara gamelan ora dak rungoaké kanthi temenan. aku kelingan nalika mulih sekolah, isih sragaman, lèyèh2 ing kamar ngarep sinambi nyetel miles davis utawa lee ritenour.

aku seneng milah-milah swara, nyoba ngrungoaké piano dhéwé, gitar dhéwé, drum dhéwé, trompèt dhéwé. banjur swara2 mau digabung dadi siji. dirungoaké bareng2.

ana musisi sing luwih seneng migatèaké kasudibyané (skill) gawé swara. umumé musisi enom.titi laras (harmoni) dipinggiraké. ana musisi sing pinter golèk titi laras. ana sing bisa ngreroncé loro mau kanthi becik. saliyané rong perkara mau, ana manèh, yaiku rasa. lan rasa iku angèl ilang dayané nalika titi laras karo kasudibyan uga melu cawé2. ing gamelan, aku nganggep narto sabdho nduwèni iki. ing jakjazz wingi (aku ora nonton akèh) luluk purwanto sing tak senengi. nanging, aku uga seneng titi larasé bubbi chèn.

lagi dina iki bisa nulis. sawisé melu rapat loro seka jam 2 nganti jam lima seprapat, biasané aku males nulis. utek rasané wis kentèkan ukara. aku nyoba meksa apa bisa pikiran diprawasa, dirudapeksa kanthi alon-alon.

wengi pancèn nduwèni prabawa sing bisa nerak kahanan. aku asring kepranan marang langit sing bisa gonta-ganti seka abang, kuning, biru, klawu, lan ireng. werna ireng iku bisa nyedhot apa waé, jaré ahli fisika.

(iki email seka mikael nanggepi postinganku wingi, sejatiné isih ana liyané manèh, nanging mengko malah dadi kaya milis isiné wong loro)

bar maca postingmu.

dadi kelingan geguritan iki:

The Crimson Cyclamen

(To the Memory of Charles Demuth)

White suffused with red
more rose than crimson
—all acolor
the petals flare back
from the stooping craters
of those flowers
as from a wind rising—
And though the light
that enfolds and pierces
them discovers blues
and yellows there also—
and crimson’s a dull word
beside such play—
yet the effect against
this winter where
they stand—is crimson—

It is miraculous
that flower should rise
by flower alike in loveliness—
as though mirrors
of some perfection
could never be
too often shown—
silence holds them—
in that space. And
color has been construed
from emptiness
to waken there—

But the form came gradually,
The plant was there
before the flowers
as always—the leaves,
day by day changing. In
September when the first
pink pointed bud still
bowed below, all the leaves
heart-shaped
were already spread—
quirked and green
and stenciled with a paler
green
irregularly
across and round the edge—

Upon each leaf it is
a pattern more
of logic than a purpose
links each part to the rest,
an abstraction
playfully following
centripetal
devices, as of pure thought—
the edge tying by
convergent, crazy rays
with the center—
where that dips
cupping down to the
upright stem—the source
that has splayed out
fanwise and returns
upon itself in the design
thus decoratively—

Such are the leaves
freakish, of the air
as thought is, of roots
dark, complex from
subterranean revolutions
and rank odors
waiting for the moon—
The young leaves
coming among the rest
are more crisp
and deeply cupped
the edges rising first
impatient of the slower
stem—the older
level, the oldest
with the edge already
fallen a little backward—
the stem alone
holding the form
stiffly a while longer—

Under the leaf, the same
though the smooth green
is gone. Now the ribbed
design—if not
the purpose, is explained.
The stem’s pink flanges,
strongly marked,
stand to the frail edge,
dividing, thinning
through the pink and downy
mesh—as the round stem
is pink also—cranking
to penciled lines
angularly deft
through all, to link together
the unnicked argument
to the last crinkled edge—
where the under and the over
meet and disappear
and the air alone begins
to go from them—
the conclusion left still
blunt, floating
if warped and quaintly flecked
whitened and streaked
resting
upon the tie of the stem—

But half hidden under them
such as they are
it begins that must
put thought to rest—

wakes in tinted beaks
still raising the head
and passion
is loosed—

its small lusts
addressed still to
the knees and to sleep—
abandoning argument

lifts
through the leaves
day by day
and one day opens!

The petals
the petals undone
loosen all five and
swing up

The flower
flows to release—

Fast within a ring
where the compact
agencies
of conception

lie mathematically
ranged
round the half-like sting—

From such a pit
the colour flows
over
a purple rim

upward to
the light! the light!
all around—
Five petals

as one
to flare, inverted
a full flower
each petal tortured

eccentrically
the while, warped edge
jostling
half-turned edge

side by side
until compact, tense
evenly stained
to the last fine edge

an ecstasy
from the empurpled ring
climbs up (though
firm there still)

each petal
by excess of tensions
in its own flesh
all rose- -

rose red
standing until it
bends backward
upon the rest, above,

answering
ecstasy with excess
all together
acrobatically

not as if bound
(though still bound)
but upright
as if they hung

from above
to the streams
with which
they are veined and glow -
the frail fruit
by its frailty supreme

opening in the tense moment
to no >bean
no completion
no root
no leaf and no stem
but color only and a form -

It is passion
earlier and later than thought
that rises above thought
at instant peril - peril
itself a flower
that lifts and draws it on -

Frailer than level thought
more convolute
rose red
highest
the soonest to wither
blacken
and fall upon itself
formless -

And the flowers
grow older and begin
to change, larger now
less tense, when at the full
relaxing, widening
the petals falling down
the color paling
through violaceous to
tinted white -

The structure of the petal
that was all red
beginning now to show
from a deep central vein
other finely scratched veins
dwindling to that edge
through which the light
more and more shows
fading through gradations
immeasurable to the eye -

The day rises and swifter
briefer
more frailly relaxed
than thought that still
holds good - the color
draws back while still
the flower grows
the rose of it nearly all lost
a darkness of dawning purple
paints a deeper afternoon -

The day passes
in a horizon of colors
all meeting
less severe in loneliness
the petals fallen now well back
till flower touched flower
all round
at the petal tips
merging into one flower

(puisi anggitane william carlos williams)


dadi (kowe ya mesti wis mbethek ta) kabeh tembung sing pancen bagian-bagian anatomi kembang tak keliri abang, tembung sing ra ana hubungane karo kembang tapi dijilih nggo nggambarake kembang iki kelire biru, lan tembung sing isih ana hubungane karo kembang utawa taneman tapi dudu bagian dari kembang iki tapi ya dijilih nggo nggambarake kembang mau kelire ijo.

tembung sing abang ana pitu, cyclamen, rose, petal/s, flower/s, leaf/ves. bud, stem, sing ijo ana telu, fruit, bean, root, lan sing biru ana rolas, edge/s, flanges, mesh, tie, beaks, head, ring, ring, sting, rim, flesh, vein/s/ed, tip.

lha karena geguritan iki sakjane ya mung tentang kembang siji thil ('one flower' neng baris terakhir) statistik neng dhuwur kuwi ketoke mendukung argumen neng postingmu nek basa inggris 'ora premana ing detil cilik-cilik'. ming pitung tembung sing asli tentang kembang, siji jenenge sik sakjane ya latin, cyclamen, lan siji, rose, sakjane ya malah dudu bagian kembang kuwi tapi malah jeneng kembang liya sing digunakake nggo nggambarake abange kembang kuwi kaya piye. sementara tembung sing dijilih sangka njaba anatamoni kembang yen sing biru ditambah karo sing ijo totale ana limolas. luwih saka dobel. malah nek rose karo cyclamen ra dianggep dadi tiga kali lipat. iki ketoke ya mendukung argumen beauty/beautiful/pretty-mu.

silih-menyilih ing basa inggris iki apa malah nggawe uwong2e dadi luwih kerep lan biasa mikir nganggo metafor, simile, lan sakpiturute?

kadang2 yen aku nerjemahke saka basa indonesia neng basa inggris ana tembung sing neng bahasa indonesiane wis jelas tapi nek tak basa inggriske secara harfiah, tembung per tembung, hasile basa inggris-e dadi krasa kurang kongkrit. contone iki:

menjelang petang
kuda-kuda pulang tanpa sais
keretanya koyak

(saka geguritane ida ayu oka suwati sideman - penyair favoritku saiki - judule duarawati, bisa diundhuh ing penyairbali.blogspot.com)

yen 'koyak' tak terjemahke dadi 'all beaten up' utawa nganggo kata sifat lain gambar sing ketok jelas neng tembung 'koyak' kuwi dadi ilang. terus piye? pertama tak pikir isa wae sak kalimat kuwi dadi misale kaya ngene 'riderless horses drag chariots like carcasses' (simile! nyilih tembung!), utawa, akhire (sing tak unggah ing blogku translationsof.blogspot.com) 'horses are troting home, riderless / a spear in the back of a chariot' ('koyak', kata sifat iki, tak ganti nganggo gambar (koyak-e mungkin kaya ngana kuwi, ketoke).

ngene iki rada sering terjadi. dadine rasane memang kaya sik mbok omongke ning postingmu kuwi. tembung2 basa indonesia (lan jawa) krasane luwih spesifik, utawa gambare wis kaya built-in (misale sepatu koyak, koyak-e ya sakjane padha wae karo koyak-e kereta mau, tapi yen tembung inggris ketoke (terutama kata sifat mungkin) gambare tergantung konteks utawa memang ra jelas (makane kelas2 creative writing, hemingway, stephen king, pada nganjurke aja kakehan nganggo kata sifat ta?)

tapi ya mungkin juga sakjane diksi basa inggrisku sakjane ya cekak. hahahahaha. utawa basa jawa lan indonesia tetep basa ibuku sehingga aku isa ngrasakke segala macam arti 'koyak' mau sementara tembung inggris-e tetep krasa 'dingin', isa dimengerti tapi ra pati isa dirasakke?

dadi tak pikir nerjemahke, apa meneh nerjemahke geguritan, sing penting ya nerjemahka gambar karo rasa/roso kuwi mau. tembung dadi nomer loro. apa malah telu? misale terjemahan2 ing postingmu kuwi dhewe, kenapa parikesit kadang2 anak abimanyu dan utari dan kadang2 anak hasil perkawinan abimanyu dan utari? kurasa kuwi mesti soale ya kuwi, kadang2 roso bahasa target-e (bahasa sik dinggo nerjemahke) mendikte kudu ngganggo 'hasil perkawinan' atau kadang2 ora. apa ana alasan liya?

conto meneh sing rada terkenal:

'We were young. We have died.' (Archibald McLeish, 'The Young Dead Soldiers')

'Kami mati muda. Jang tinggal tulang diliputi debu.' (Chairil Anwar, 'Krawang-Bekasi')

Lha iki malah Chairil-e sing mengkongkritkan gambare (kuwalikane kisahku karo IAO Suwati Sideman mau). Ya iki sih nek menurutku alasane simpel, Chairil penyair sing luwih apik tinimbang McLeish. Tapi ya kuwi mau, akhire sik diterjemahke ('disadur') Chairil adalah gambar lan rasane.

Dadi menurutku 'pangrasa' sik mbok omongke neng postingmu kuwi ora mung tergantung karo tembung lan bahasane, tapi uga sangat tergantung karo 'pangrasa' penerjemahe.

Mikael.

ing basa jawa, tembung kriya (kata kerja) iku ora kaya basa inggris sing nduwèni wektu. tembung turu, mbok saiki, wingi, sesuk, utawa kapan waè tetep "turu." beda karo sleep, slept, sleep. wong jawa mataraman sing akrab karo unggah-ungguh basa, mbédaake tembung "turu", "bobok", "tilem", lan "saré." prakarané ya mung trap-trapan sing magepokan karo level. ukara gampangé, "sapa sira sapa ingsun."

ing basa indonesia luwih prasaja maneh: "tidur." tembung iki wis cukup bisa digunaaké kanggo kapan waé lan sapa waé. apa banjur basa iki sing paling apik amarga égalitèr? jaréné, basa nudhuhake bangsa. wong melayu (asliné basa indonesia) mbok menawa pancen égalitèr. wong-wong iku seneng ngulandara menyang ngendi-ngendi lan kondhang ing jagad pelayaran. mula ora anèh yen tembung-tembung sing magepokan karo segara akeh tinemu ing basa melayu: nakhkoda, galangan, lan buritan. aku ora ngerti tembung-tembung iki yen disalin menyang basa jawa. basa jawa luwih akrab karo ndonya tetanèn. seka wit klapa wae bisa diwedar akèh tembung. godhongé sing enom sinebut janur,sing tuwa dijenengi blarak, klapa sing isih cilik banget jenengé bluluk, rada gedhé diarani cengkir, lan kayuné disebut glugu.



basa inggris pancen luwih premana yen prakara kala (wektu), nanging ora premana ing detil cilik-cilik ngene iki. barang orang rinonce lan kapilah dadi perangan kang luwih cilik maneh. basa inggris, rumangsaku, luwih tepak kanggo sinau, ora kanggo pangrasa. basa inggris luwih ngandhelaké logika. tembung beauty/beautiful lan pretty bisa kanggo lanang-wadon, bisa uga kanggo kahanan kang éndah. coba panjenengan bandhingaké karo basa indonesia sing ana tampan, cantik, permai, elok, bagus lan indah. ing basa jawa, tembung iki bisa dadi gantheng, ayu, éndah, bagus, sulistya, lan cèkli.

sugih tembung iki magepokan karo budhaya liya sing mlebu. basa inggris klebu egois tumrap tembung-tembung seka basa liya, dadiné dadi kurang akèh tembung. déné basa indonesia akèh nyerep basa-basa liya (lokal, inggris, walanda, portugis, sanskrta, arab). basa jawa akèh njupuk tembung seka sanskrta, indonesia, walanda, lan arab.

mbiyèn aku sok maca cerkak (cerpen) basa jawa sing dijupuk seka sastrawan-sastrawan ndonya ing kalawarti (majalah) panjebar semangat. ing kono, paraga-paragané dadi katon béda. ana unggah-ungguh sing banjur katon lucu, nanging rumangsaku dadi nduwé daya linuwih. kaya déné nalika mikael nyoba njarwa tulisan jawaku iki dadi basa inggris. aku kaya nemoni yèn kuwi dadi tulisan sing naté tak tulis. tulisan kuwi dadi nduwé kaluwihan kanthi pangrasa kang béda, pangrasa basa inggris.

aku dadi kepikiran nyoba salin basa kangthi gagrag (versi) manéka warna. asliné dijupuk seka crita mahabharata, yajña sarpa. gagrag basa inggris siji waé, aku durung wasis lan durung mesthi bener.

hana sira ratu sang parîksit ngaran ira, anak sang abhimanyu patêmu-tangan lâwan sang uttarî pinakaçisya bhagawân krsna, paripûrna ring bahuweda.

(kawi)

ana ratu jenengé sang parikesit, anak sang abimanyu seka dhedhaupané karo sang utari, dadi murid begawan kresna, sampurna ing ngèlmu.
(jawa gagrag 1)

wonten raja kanthi aran sang parikesit, putra sang abimanyu saking dhedhaupanipun kaliyan sang utari, dados siswanipun begawan kresna, angrungkebi sadaya wéda.
(jawa gagrag 2)

ana raja jejuluk sang parikesit, putrané abimanyu lan utari, dadi siswané begawan kresna, sing nguwasani kanthi becik kabéh ngèlmu.
(jawa gagrag 3)

adalah raja yang bernama sang parikesit, putra sang abimanyu hasil perkawinanya dengan sang utari, menjadi murid begawan kresna, sempurna dalam banyak ilmu.
(basa indonesia gagrag 1)

ada raja bernama parikesit, anak abimanyu dan utari, berguru pada begawan kresna, menguasai banyak ilmu dengan baik.
(basa indonesia gagrag 2)

there was a king named parikesit, son of sang abimanyu and sang utari, student of begawan kresna, perfect in knowledge.
(basa inggris)

Bakda

bada kang rinasa béda, tanpa akèh ketemu kanca. nalika umur mranjak kaya jarak rinengga becik, samubarangé uga mèlu salin rupa. plataran ngarep omah sing mbiyèn krasané wiyar kanggo dolanan, pamawasku, latar kuwi wis ora bisa kanggo playon. wit mlinjo ngarep omah sing umure sewelas-rolas karo pak lik yo, wis dikepras pirang2 taun kepungkur. saiki ana wit rambutan sing lagi ngembang. sing jelas krasa yaiku, nalika wong2 liya krasa sumuk, aku isih waé krasa adhem. "ndonya ora owah, lé!" aku sing nonton waé sing sok rumangsa sentimentil.

guyonan seka email

tukijo, tukang kayu seka pagunungan wonosobo. sawijining dina éntuk pagawéyan gawé mèbel ing hotel ing kutha jogja. nalika mangkat, bojoné ngeterké tekan stanplat (terminal) bis, lan janji yèn tugiyem, bojoné iku, bakal nyusul. tekan jogja, tukijo langsung ngirim e-mail  menyang bojoné.

ing panggonan liyane, isih ing wonosobo uga, rugiyem lagi nandhang sungkawa. atiné sedhih keranta-ranta amarga bubar ditinggal mati bojoné. nalika dhèwèké mulih seka ngeterké mayité nganti rampung kakubur, rugiyem mulih. kanggo ngilangi nglangut, rugiyem buka e-mail  kanggo ngecèk warta saka sanak-sesduluré.

iba kagèté, lagi waé dhèwèké maca sawijining email, rugiyem njerit lan semaput  anaké gumun, penasaran mèlu maca e-mail. anaké uga mèlu njerit.

sejatiné, kabèh iki amarga si tukijo salah mèjèt tombol. si ukijo sing lagi ana jogja salah, kuduné nulis tugiyem@wonosobo.co.id dadiné rugiyem@wonosobo.co.id. maklum waé, tukang kayu drijiné
gedhé-gedhé. aksara "t" lan "r" kan dhèmpèt.

isiné e-mail

yem, bojoku kinasih,

matur nuwun tenan wis mbok terké aku mau ésuk. aku wis tekan kanthi slamet. ing éné aku ditampa kanthi becik.  aku seneng amarga jebul akèh kanca-kanca lawas sing wis tekan ndhisik.

jaré sliramu arep nyusul, jenengmu wis tak dhaftarké ing kéné. tak tunggu lo supaya awaké dhéwé tansah bebarengan. sing sabar waé, mung ing kéné jebul rada panas.


salam kapang
bojomu, ijo

aku kangen nulis sing nggenah. kamangka yèn dipikir-pikir, piranti cumepak becik. aku mung kari ngobahké tangan, plirak-plirak rana-rene, mlaku-mlaku, ngrakit tembung dadi ukara, ukara dadi pada, lan tulisan jangkep bisa karipta.

patrapku saiki wis kaya béda.

wis suwé ora nulis nang blog iki. jan-jané ya kangen bisa nulis perkara-perkara ora mbejaji ning tetep wigati. aku lagi ewuh dening sawetara gawéan. ana gawéan sing kepenak, lan akèh sing ora kepénak.

sing tak anggep kepénak iku ya mung perkara wikibooks. aku lan kanca-kanca ing wikipédia jawa lagi ngajoaké marang yayasan wikimédia supaya nggawé wikibooks jawa. isih akèh sing kurang. bèn bisa cepet disetujoni kudu wis akèh isiné. usulan iki uga isih mlebu perkara kang nunggu pasetujoné wong akèh ing voting metawiki.

tak pikir, upama buku2 jawa wis akèh ora kababar (terbit) lan dicithak, bisa tetep urip ing ndonya internèt. kanggo sing minat arep nyengkuyung, urun2 tulisan siji loro (sokur yèn malah akèh) sumangga mampir ing inkubator pustakawiki jawa.

tak tau

pungkasan dina iki, tlapukan mataku sisih kiwa mung kedhuten waé. ati ya
rasané lungkrah kamangka minggu iki isiné kebak gawéyan. arep mlayu ora
ngerti kudu mlayu nandi, mesthiné yèn mlayu ngono waé aku bakal
diundamana dèning wong akèh.

maca pawarta kongres sastra jawa ka-pindho ing semarang, marai aku
kepéngin mèlu, nanging aku ora nduwé wektu. mémangé aku sastrawan? ha ha
ha ha... rasané tulisanku mung isi sampah.

nalika aku wingi mlaku-mlaku nang taman ismail marzuki, aku nemu buku
kang ngemot roman panglipur wuyung loro. katoné aku lagi jodho karo
roman panglipur wuyung akhir2 iki, dadi wis ana 4 novel picisan jawa
sing wis tak duwèni. lumayan, sapa ngerti mengko aku bisa melu nguripké
sastra jawa. mémangé aku sapa?

sedina ya mung ngéné iki. lagi mau aku milang-miling jatah tulisanku. tetep waé durung bisa nulis. aku malah nulis nang wikipedia. sithik. ora akèh.

sedina ya mung klontang-klantung ora jelas. sejatiné akèh sing nang sirah. rasané kaya wis arep wutah tekan ngendi2. gawéan rana-gawéan réné mung marai bingung.

blogi

blogger lagi semrawut. gara-gara ganti format, aku isih bingung piyé
carané ngaksès. aku njajal iki nganggo e-mail. maklum, browserku
kepétung lawas.

akhir2 iki, rasané kaya kurang wektu. aku kangen ngalamun kanthi jenak.
kaya dina2 wingi, dina iki akèh janjian karo manungsa2 liya.

hm... gawean lagi akèh, rasané malah kaya ora bisa mikir. kiwa tengen kebak pangangen. buku sing kuduné rampung tak waca dina iki uga ora bisa. kantor lagi akèh sawetara urusan, sing kayané, ora keconggah pikiran. aku kaya ngranggèh geni nganggo tangan nglegena. tanpa apa-apa.

coba mikir. ayo mikir!

ora. aku ora bisa mikir.

nelpon wong, dijak ngobrol!

lagi males ngobrol.

nongkrong nang kafé!

dhuwité kudu ditabung.

mikar-mikir, ndelok rana-réné, kok ya angèl golèk omah kanggo wong sing dhuwité cupet kaya aku iki.

kancaku nuding layar komputer. aku ora mudheng karepé. nang layar akèh warta sing rata-rata ana tulisané crash karo model. "kenapa?" aku takon kaya wong pekok.
"mèces"
tembung apa manèh iki? mèces? "mèces?"
"iya, mati."
"siapa?"
"model, masih 19 tahun."
"emang kenapa?" aku isih krasa pekok.
"sedih. kasihan."



jeneng model kuwi Heather Bratton, dudu model kondhang uga. dhèwèké peragawati seka florida. mbok menawa aku sing kejem. aku luwih krasa sengsara karo prastawa ing lebanon kana. akèh manungsa mati. tuwa-enom. wadon-lanang.

rajapati luwih gawé miris nalika aku isih sok dolan menyang kantor polisi. saben dina ana wae cathetan ong mati kang teka. para juru warta sumringah yèn ana wong pati ora prasaja. yèn mung mati ketabrak sepur kuwi lumrah lan ora dadi pawarta wigati. ora kemedol.

teori nulis wong mati isih kaya sesanti lawas diktator éropa. "wong sewu mati iku statistik, wong siji mati iku tragedhi." koran-koran sing ngedol getih, migunaaké sesanti iki kanti becik.

yèn manut naskah pangeran wangsakerta, ing hujung kulwan (jeneng lawasé ujung kulon) naté ana negara salakanegara. naskah iki isih dadi parembugan ramé perkara asli-orané. upama naskah kuwi bener, salakanegara (sing ora naté mlebu buku sejarah ngendi waé) dadi negara paling kuna ing indonesia. dewawarman kang asli seka india dadi mantune aki tirem. dhèwèké kawin karo larasati.

sesambungan iki banjur dadi cikal bakalé tarumanegara, sunda-galuh (pajajaran), sanjaya, kutai, swarna-dwipa lan liya-liyané manèh. critané ora kaya babad tanah jawi sing isiné wong-wong sekti bisa mabur utawa ngetoaké geni. naskah iki, critané digawe ing abad le-17 déning panitia kang digawé pangeran wangsakerta kanthi ragad seka kraton banten lan mataram.

akèh sing ora percaya, lan akèh uga kang percaya, utamané wong sundha. dadiné, debat bener orané naskah iki kaya rasis. para ahli purbakala sing nolak mrangguli yèn bukti-bukti ing naskah kuwi rada aneh. naskah kuwi nyritaake seka wiwitan jaman sadurungé masehi, malah dadi kaya crita évolusi vèrsi jawa.

de casparis mung bisa ngguyu, jaréné buchori. profesor filologi iki ya nganggep nek naskah iki gawean anyar. malah dhèwèké nambah sumber pustakané barang.

bener apa orané, sing penting critané menarik. crita ing buku iki tak pikir sejajar karo ndonya atlantis sing ngedab-edabi kuwi. ahli amerika nate nduwé hipotesis yèn atlantis iku sundaland utawa tanah sunda. yèn manut simbah aristoteles, atlantis iku remuk gara-gara gunung creta njebluk. yèn ngono, creta apa krakatau?

ing jagad budhayawan sunda, panemuan iki asik. nanging pakar liyané, umar anggara jenny (gak ana sesambungan paseduluran karo aku) nganggep yen tanah sunda sing kasebut iku wis remuk, lan sing kasisa yaiku kepulauan natuna. iku adhedhasar karo panalitèn biomolekulèr, wong-wong natune gèné paling tuwa yèn disandhing karo bangsa autronésia liyané.

tembung atlantis sing pisanané metu saka plato iki ilang dening lindhu gedhé. akeh buku digawé, fiksi lan ilmiah. nanging atlantis iki isih kaya guyonan ilmiah. nanging guyonan iki asyik, amarga nalika pikiran isih bisa dienggo mbayangké, kanyatan ora penting manèh. nanging kanyatané saiki, ing cedhak ujungkulon, wingi ana lindhu gedhé.

yen dndeleng kahan saiki, kaya-kaya crita ilangé atlantis dibalèni. atlantis kondhang amarga negarané gemar ripah loh jinawi. rakyat makmur rajané gembur. nanging suwé-suwé akh tindak kadurakan. korupsi lan colong jupuk ana ngendi-ngendi, kahanan tentrem dadi ora gawé ayem. atlantis ilang amarga dewa-dewa nesu.

gandhèng arep nulis gak bisa-bisa, aku dadi nyoba salin basa naskah sing kudu diedhit iki. mbok menawa bisa marai niat nyambut gawé. ana sing ngerti iki omongané sapa?
aku kudu kaya manungsa sampurna. kabèh wong-wong kae kepéngin ndelok kaya ngono. ya wis, sèwu èsem, tansah bisa katon manis. wong-wong kuwi sok lali, sejatiné dhéwé ki ya padha waé. coba kowé dirubung déning sekumpulan wong-wong kang nggatèake, mrangguli saka kadohan terus-terusan, dayamu kaya disedhot saben dina nganti krasané sepa. kowé kondhang, dhuwit, nanging durung mesthi santosa uga, to? dadi ora ngapusi. ana kalané aku nurut waé apa karepé wong-wong kuwi, gawe pawarta sakepénaké. aku ora nggubris. wong-wong kuwi tetep ora kenal aku.

rasane kaya kepengin mangkel kudu ngedhit tulisan sing kesalahane fatal-fatal kaya ngene iki. sejatine aku arep nyoba mbenerake tulisan-tulisan sing wigati, jebul malah kesalahane fatal. ngapa ya enake?

ngetik. ngetik? utekku isih macet. mendhing dolan nang kantor liya dhisik, golek obyekan....

"kang, aku wis bosen dadi wewayangan.'' paraga iki ora nunggu wangsulan. dheweke malah ngucap seka pethikan gatholoco

warnane tan kaprah janmi
wandane apan bungkik
kulite basisik iku
kelawan tanpa netra
tanpa irung tanpa kuping
remenane anendra sadina-dina.

pocapan pungkasan iku sajake ngece. senenge turu sedina-dina? tak bales nganggo geguritane hariwisnu harwimuka memori sing ketriwal

crita kutha kaboyong menyang desa
nuwuhake sujanaku mangsane wengi ngemuli prawanmu
ing koridor peteng, kamar-kamar sepi
apa sing koklakoni?
apa kudu dakplayoni?

paraga iku mengo. "ukara apa iku? surasane kaya mambu tembung-tembung sing aku ora ngerti."

paraga sing ngaku jenenge darmagandhuliki banjur lungguh. sikune dipaske pupu, tlapak tangane nyangga wan.

"iki geguritan."

"koridor iku apa? apane geguritan?"

"koridor iku panggonan dawa. iki ngelmu sejati, kowe durung mesthi bisa ngerti."

"dawa? kaya ndonya awang-uwung?"

"ora. nek kuwi wis klasik..."

"klasik? apa maneh kuwi?"

"kuwi tembung anyar sing durung ana ing jamanmu. kowe mulih wae kana menyang jamanmu dhewe."

"ora. aku isih kepengin lungguh ing kene." darmagandhul banjur lungguh slonjor, kaya nepak rasa, golek hawa. kaya jaka kepranan prawan tangga. "kowe kenal lia aminudin?"

"ora. ngapa?"

"loh, jarene dheweke titisane ruh sejati, kok kowe bisa ora ngerti. dheweke uga jarene ngerti ngelmu sejati."

"kuwi mung wewayangan thok."

"wewayangan piye?"

"kaya awakmu kuwi." aku jengkel. "aku mulih sik, wis wengi. bojoku mundhak nunggu aku."

"aku melu, aku kenalke karo bojomu..."

"haiyyah.... dhapurmu...."

darmagandhul mencolot munggah awang-awang. aku arep mulih. dheweke mesthi ora ngerti slipi, dadi ora mungkin bisa nututi.

iki crita rekan (fiktif)

ana kalane, urip iku mlaku mung seka perkara-perkara kang ora dinuga. aku kelingan perkara iki gara-gara maca riwayat suparto brata. sastrawan jawa iki jebul wiwitane dudu sastrawan jawa. nalika iku, dheweke lagi sumpeg atine. ing ati kang kaya ngono mau dheweke ketemu karo wanita kang jenenge ninuk ing solo. kenya iki seneng maca panjebar semangat. dheweke dadi niat nulis crita rekan ing sastra jawa supaya diwaca si ninuk iku mau.

aku nete ketemu wanita kang kandha,”jane, kabeh lelakune wong iki diobahke dening tresna’.’ ha ha ha … nalika kuwi aku kandha ora sarujuk. apa ya kabeh wong sadonya kudu tiba tresna dhisik sadurunge makarya? aku uga ora percaya marang omongane freud sing surasane padha karo perkara tresna iku. nanging, mbok menawa aku uga kliru.

maca majalah sing metu dina iki, aku rumangsa tulisanku tambah semrawut. banjur pitakonan-pitakonan klasik metu seka angen-angenku. nalika aku akhire milih njupuk pagaweyan iki, rumangsaku wis bener.

ngerti dhewe, lulus kuliah iku kaya ana geni ing dhadha kang bisa ngobong sapa wae. ing semarang, aku nyoba mlaku kaya impen jaman isih sd. prakara jugar dening kahanan. banjur aku lunga menyang kutha liyane. ing surabaya, jebul idealisme iku mung ana ing buku. aku ora kuwat ndeleng wartawan mburu warta kanthi laku nistha. aku mulih ndesa ngedhemke rasa.

enem wulan aku golek pepadhang, kaya janaka golek wahyu. yen janaka tapa ing tengah alas, aku mung mangan-turu-nonton tv-maca koran. kuwi tapaku. nalika mangkat jakarta, aku ngajab ketemu karo kanca-kanca jaman isih kuliah, kanca-kanca sing asring sambung rasa sinambi ngombi kopi ing warung-warung pinggir dalan. wong-wong kuwi jebul uga wis ora kaya sing tak bayangke. kapitalisme sing mbiyen diundhamana saiki malah diuja dadi dewa. syukur dene isih ana kanca-kanca liyane kang tetep ing jalure.

aku nyoba mlaku ing kutha kanthi laku alon-alon. aku nyoba ora keseret apa sing mbiyen dadi mungsuhku. ing kene, aku ketemu karo wong2 sing mbiyen dadi mungsuh jaman kuliah. wektu mbukteake, kanca bisa dadi mungsuh, mungsuh bisa dadi kanca.

nalika wingi ana rong koran ngajak aku mlebu, aku rangu madheg mangu. aku katone wis ora kuwat nyangga laku. kapitalisme pancen ngewuhake. sapa wonge sing ora kepengin gaji gedhe? luwih akeh tikel-matikel saka gaji saiki?

nanging koran? ing koran uripe panas. pancen aku mung ngurusi perkara budhaya utawa teknologi, nanging saelingku mbiyen, tetep ana akeh titipan.

banjur, ndeleng kahananku saiki, apa ya ora jeneng aku melu ombak gedhe sing digawe seka kapitalisme sing ngewuhake?

kledhang-kledhang sore teka. sawise wingi kinunjara dening rapat sedina, dina iki aku mung kepengin ngenggar rasa. mau bengi turuku ora jenak.

dina iki, aku ngenggar rasa kanthi crita panglipur wuyung (novel picisan 1950-1960-an). yen maca crita jaman semana, tak kira ora akeh beda kaya dene basa indonesia. maca novel raumanen kang digawe era 1970-an, rasane kaya wis kuna banget. nanging maca crita panglipur wuyung iki, ora beda akeh karo novel basa jawa saiki. paling ejaane kang beda.

aku kepengin ngenggar rasa dhisik...